Abstrakt
W artykule staram się przybliżyć postać Teodozjusza, syna cesarza bizantyjskiego Maurycjusza I. Przedmiotem analizy są losy następcy tronu po obaleniu Maurycjusza przez militarny pucz Fokasa, a więc okres kiedy to Teodozjusz rzekomo miał zbiec, prosząc o pomoc blisko związanego z Maurycjuszem władcę Persji, Chosroesa II. Najistotniejszym w tej sprawie wydaje się konflikt przekazów, jakie posiadamy na temat działań Teodozjusza, uznawanego przez jedną ze stron za legalnego następcę swego ojca. W czasie gdy jego oponenci twierdzą, iż pretendent jest tak naprawdę oszustem, podszywającym się pod zmarłego cesarskiego syna. Konflikt będzie tutaj wybrzmiewał głównie na analizie dwóch autorów, najszerzej przedstawiających postać Teodozjusza. Podważającego autentyczność działającego wśród Persów pretendenta, Teofilakta Simokatte oraz opisującego jego skromną działalność Sebeosa.
Bibliografia
• Anonim, Chronicon Paschale 284-628 AD, przeł. Mi. Whitby, Ma. Whitby, Liverpool 2007.
• Anonim, Anonimowa Kronika Syryjska Czasów Sasanidów, przeł. N. Pigulewska, [w:] Zapiski Instituta Wostokowiedienija Akadiemii Nauk SSSR, t.VII, pod.red. A. Barannikow, Moskwa 1939, ss. 55-78.
• Sebeos, The Armenian History attributed to Sebeos, przeł. R.W. Thomson, Liverpool 1999.
• Teofanes Wyznawca, The Chronicle of Theophanes Confessor. Byzantice and Near Eastern History AD 284-813., przeł. C. Mango, R. Scott, New York 1997.
• Teofilakt Simokatta, Historia Powszechna, przeł. A. Kotłowska, Ł. Różycki, Poznań 2016.
Opracowania:
• Czerska D. Dymitr Samozwaniec, Wrocław 1995.
• Cheynet J. C., Pouvoir et contestations a Byzance (963-1210), Paris 1990, nr. DOI: 10.4000/books.psorbonne.3837.
• Dudek J., Pęknięte zwierciadło. Kres i odbudowa wizerunku władcy bizantyńskiego od 1056 do ok. 1095 roku, Zielona Góra 2009.
• Leszka M., Uzurpacje w cesarstwie bizantyńskim w okresie od IV do połowy IX wieku, Łódź 1999.
• Maksymiuk K., Geografia wojen rzymsko-perskich. Działania militarne Rzymu i Iranu w okresie sasanidzkim, Siedlce 2012.
• Martindale J. R., The Prosopography of the Later Roman Empire, t. III, Cambridge 1992.
• Pigulewska N.W., Vizantija i Iran na rubieże VI i VII viekow, Moskwa 1946.
• Sińczak T., Ostatni wielki szach. Obraz Chosroesa II Parweza (591-628), króla Iranu, w Krótkiej kronice końca sasanidzkiego imperium i wczesnego islamu, Toruń 2020.
• Talbert R.J.A., Barrington atlas of the greek and roman world, Woodstock 2000.
• Wood P., The Chronicle of Seert. Christian Historical Imagination in Late Antique Iraq., Oxford 2013.